Wat is taekwondo?

Wat is taekwondo? Taekwondo is een moderne gevechtkunst uit Korea die zijn oorsprong vindt in de meer dan 2000 jaar oude Koreaanse krijgskunst, taek gyon. Karakteristieken aan deze krijgskunst zijn diverse variatie aan trapbewegingen, klem en worptechnieken.

Betekenis van taekwondo.

Letterlijk genomen betekent taekwondo de 'weg (do) van voet (tae)en vuist (kwon)'.

Voet staat voor schopbewegingen waarmee je aanvalt of een tegenaanval doet. Er zijn er honderden traptechnieken, waarbij sommige technieken met een sprong uitgevoerd moeten worden.

Vuist staat voor handtechnieken waarmee je aanvalt en afweert met openhanden en vuist.

Do betekent letterlijk "de weg" en staat voor de wijze waarop je taekwondo beoefent. Dit kan zijn wedstrijd - taekwondo, maar ook het traditionele taekwondo, waarbij etiquette en discipline voorop staan. Bij wedstrijd taekwondo komt competitieve element voorop, terwijl bij traditionele manier juist de do (filosofische kant) en zelfontwikkeling, centraal staat.

Voor wie is taekwondo geschikt?

Taekwondo is bij uitstek geschikt voor zowel mannen als vrouwen, jong en oud. Wie graag op een actieve en meditatieve wijze iets wil doen aan zijn/haar gezondheid (zowel geestelijk als lichamelijk), ontspanning, zelfvertrouwen en weerbaarheid/discipline en wie interesse heeft in Koreaanse  vechtkunstetiquette en cultuur (taekwondo filosofie) kan taekwondo training de uitkomst bieden.  

Lees meer over: taekwondo les voor kinderenjeugd en volwassenen

Dynamische bewegingen

Taekwondo bevat veelzijdige trap- en stoottechnieken vanuit diverse standen. Met deze bewegingen kunnen diverse combinaties van aanval- en verdedigingstechnieken worden uitgevoerd, variërend van langzaam tot snel. Taekwondo bestaat uit meerdere componenten, waarbij je kunt trainen op conditionele vaardigheden (coördinatie, lenigheid, snelheid, uithoudingsvermogen en kracht) en mentale vaardigheden (zelfvertrouwen, grensverleggend, assertiviteit). 

Poomse, trainen van je kracht en souplesse met volledige aandacht

Poomse staat voor stijllopen. Dat wil zeggen het maken van ‘taekwondo’ bewegingen in vaste looppatronen. Volgens Mecheling (Mecheling, 1988) kan men bewegingsvaardigheden onderverdelen in 5 typen. Poomse is een type vaardigheidsbeweging die gekenmerkt wordt door bewegingen die vloeiend achter elkaar worden uitgevoerd. Het zijn bewegingsvormen ten behoeve van zelfverdediging tegenover denkbeeldige tegenstander.  De bewegingen bij poomse bestaat uit de combinatie van trappen, stoten en weringen in verschillende standen. Het uitvoeren van deze bewegingen vergt veel concentratie en denkwerk omdat je eerst de volgorde van bewegingen eerst moet leren. 

Daarnaast heeft Poomse heeft positieve effect op het bevorderen van: 
  • Lichaam coördinatie (motorisch sturen vanuit het brein)
  • Geheugen
  • Concentratie
  • Uithoudingsvermogen (trainen van zowel aerobe als anaerobe energiesystemen)
  • Ontspanning

Het beoefenen van poomse bij de doelgroep zoals kinderen en jeugd  heeft op lange termijn als voordeel dat ze steeds behendiger worden met hun motoriek.  Onderzoeken over het effect van poomse hebben uitgewezen dat het beoefenen van poomse positieve effecten heeft op cognitieve denkvermogen en concentratie. Poomse heeft voor volwassenen (ook voor senioren 55+) als groot voordeel dat het bijdraagt aan het bevorderen lichaamcoördinatieconditie, ademhaling en correcte houding. De kans op blessure is bijna nihil omdat het een opzichzelfstaande bewegingsvormen zijn waarbij door iedereen op eigen niveau en tempo individueel kan worden beoefend.  De combinatie van actieve (kracht, snelheid) en meditatieve bewegingen (aandacht voor lichaam met ademen) zorgen voor het welbevinden van eigen lichaam en geest voor iedereen

Hanbongyorugi (eenstaps gyorugy), trainen van je weerbaarheid  

Hanbongyorugi, oftewel eenstapssparring is een semi actieve bewegingsvorm waarbij je met je trainingspartner oefent op aanvals- en zelfverdedigingstechnieken. De bewegingen zijn gecontroleerd en voorspelbaar. Deze oefeningen zorgen ervoor dat je werkt aan de correcte dekkingspositie en stevig staan met je beide benen op de grond. Daarnaast leer je aan de hand van deze oefeningen een reeks aanvalsbewegingen en zelfverdedigingstechnieken te ontwikkelen. Deze oefening is een goede tussenstap voordat je daadwerkelijk overgaat naar vrije sparring.

Gyorugy (Sparring), trainen van je weerbaarheid  

Sparring is actieve en intensieve bewegingsvorm (full contact) waarbij je met je trainingspartner in een vrije setting taekwondo bewegingen (aanvals- en verdedigingstechnieken) uitvoert. Bij taekwondo sparring draait om het uitvoeren van taekwondo technieken met een tegenstander. Een voorbeeld van een aanvalstechniek is het raak trappen van een specifieke traptechniek, zoals ronde trap, dolyo chagi, op de buik of het hoofd van de tegenstander. De tegenstander reageert door zich terug te stappen om een tegenaanval te verrichten ter zelfverdediging. De combinatie van aanvalsbewegingen en zelfverdedigingstchnieken zorgen dat men kan trainen op actie en reactievermogen.  

Doelgroepen zoals energieke/drukke kinderen en jongeren kunnen op de juiste manier hun energie kwijt Bij het maken van elke actieve bewegingen wordt er kreten, ‘kjap’, gemaakt vanuit de onderbuik. Dit is een manier om je energie op te laden en te ontladen. Hierdoor leer je emoties zoals (boosheid en frustratie) beter te beheersen.

Doelgroepen zoals verlegen kinderen leren door middel van sparringstechnieken hiermee hun assertiviteit en zelfinzicht te vergroten.  Daarnaast leren de juiste technieken toe te passen en snel te reageren bij een aanval (trainen op reflectie). Hierbij is het van belang dat je snel moet zijn en snel moet denken. Deze eigenschappen zijn te trainen! 

Sparring bij volwassenen heeft als voordeel dat men kan werken aan zijn conditionele vaardigheden en tot ontspanning kan komen na lichamelijke inspanning. Ook bij volwassen heeft sparring als voordeel dat je kunt trainen op je uithoudingsvermogen en het nemen van risico’s.  

Kyokpa (breken van voorwerpen), trainen van je mentale kracht  

Kyokpa is letterlijk vertaald iets breken. Kyokpa is een onderdeel dat helpt je zowel technische als mentale kracht te ontwikkelen. 

Mentaal gezien is dit het moment waarop je in aanraking komt met je angst (het gaat pijn doen), twijfel (kan ik dat wel?) en daadkracht (ja ik probeer het!). Voorbeelden van eenvoudige breektesten zijn:  

  • Houten plank breken door met stoottechniek
  • Houten plank breken met ronde traptechniek

Breektesten waarbij complexe technieken worden gevraagd zijn:

  • Houten plank breken door middel van draaide achterwaartse trap
  • Houten plank breken met vliegende zijwaartse trap

Er zijn verschillende breektesten van licht naar sterk van makkelijk naar moeilijk. 

Effect: versterken van mentale kracht

Net als bij andere mudo (budo/martial art)sporten, leert taekwondo je niet alleen je lichaam goed te beheersen maar ook je mentale kracht te ontwikkelen. Bijvoorbeeld, als je een bepaalde oefening onder de knie wil krijgen, heb je discipline, mentale kracht nodig. Ook leer je je grenzen te verleggen. Bepaalde bewegingen waarvan je in eerste instantie dacht dat je ze niet kon uitvoeren, maak je jezelf eerst eigen door middel van de trainingen. De volgende keer heb je meer zelfvertrouwen dat het je weer zal lukken. Als continu traintzul je in de loop der tijd merken dat je steeds vooruitgaat, zowel lichamelijk als mentaal. 

Effect: bevorderen van conditie, coördinatie, uithoudingsvermogen en lenigheid.

Bij het maken van deze technieken worden spieren rondom benen, armen en buik ingespannen. Bij het maken van een linkertrap, bijvoorbeeld, worden bepaalde spierdelen rondom het linkerbeen ingespannen. Daarbij worden tegelijkertijd de spieren rondom rechterbeen ingespannen om het evenwicht te bewaren. Dit heeft een positieve invloed op bloedsomloop, ademhaling, concentratie, geestelijke ontspanning, uithoudingsvermogen en lichaamscoördinatie.  

Wanneer kan er gesproken worden van een effectieve taekwondotechniek? 

Wanneer er krachtig, snel wordt getrapt (met de benen en de voeten) op de vitale lichaamsdelen van een tegenstander. Daartoe behoren het hoofd, de zijkant, de voorkant van de buik van de tegenstander. Je kunt met wreef, de bolle kant van de voetzool of met de rand van de voet de traptechniek uitvoeren.  

Ten tweede kan er gesproken worden van een effectieve trap wanneer de beoefenaar vanuit de juiste schophouding de trapbewegingen snel en kundig uitvoert. Ten derde is het trappen vanuit de juiste schopafstand en op het juiste tijdstip belangrijk om de effectiviteit te vergroten.  
Taekwondo heeft ook als voordeel bij een zelfverdediging dat er bepaalde afstand kan worden gecreëerd van de tegenstander door eerder een tegenaanval uit te voeren met een trapbeweging of op tijd het lichaam te blokkeren tegen een aanval van een tegenstander.  

Kenmerkend aan deze bewegingen zijn snelheid, lenigheid en inspanning. De conditie, het uithoudingsvermogen en evenwicht worden hierdoor bevorderd. Bijvoorbeeld, bij het uitvoeren van vele traptechnieken staat men regelmatig op één been. Dit vraagt veel van het evenwichtsvermogen, inspanning rondom beenspieren.